Oʻzbekiston koʻmir sanoati joriy yilda oʻzining 75 yilligini nishonlamoqda. Yetmish besh yil koʻpmi yoki oz? Shubhasiz, juda koʻp, chunki koʻmir ona Yer inʼomi boʻlsa-da, uning yoshi millionlab yillarni tashkil etsa-da, lekin u yer ostidan odamlar tomonidan qazib olinadi.  va buni ming yil davomida qiladi. . Yer tarixida bu okeandagi tomchi, ammo insoniyat tarixida juda katta davr.Binobarin, koʻmir insoniyat keng foydalana boshlagan birinchi organik yoqilgʻidir. Garchi muqobil va ekologik toza yoqilgʻi manbalari mavjud boʻlsa-da, "qora oltin" hanuzgacha muhim manba boʻlib qolmoqda. 


‒ Oʻzbekiston koʻmir zaxiralariga boy zamin. Xususan, Ohangaron vodiysida oʻtgan asrning 40 yillari oxirlarida qoʻngʻir koʻmirni sanoat usulida qazib olinishining yoʻlga qoʻyilishi bu yerda Angren shahrining barpo boʻlishiga olib keldi. Buni har bir angrenlik juda yaxshi biladi,  – deydi "Oʻzbekkoʻmir" aksiyadorlik jamiyati Oʻquv markazi rahbari Davron Qosimov.

Suhbatdoshimizning aytishicha, markaz oʻqituvchi va ishlab chiqarish taʼlimi ustalari koʻmir sanoati korxonalari uchun kadrlar tayyorlash, qayta tayyorlash va malakasini oshirish bilan shugʻullanadi. Zero, ishlab chiqarish jiddiy narsa, kadrlar tayyorlashga ham shunga qarab yondashish kerak. Markazda kon samosvallari va avtokranlar haydovchilari, ekskavator, temir yoʻl lokomotivlari, buldozerlar, koʻprikli kran va boshqa ogʻir togʻ-kon texnikasi mashinistlari tajribali murabbiylar tomonidan olib boriladigan darslarda zarur bilim oladi. Oʻquv jarayonida nafaqat nazariyadan foydalaniladi, balki amaliy mashgʻulotlar ham oʻtkaziladi.

Oʻquv markazida laboratoriya mavjud boʻlib, unda ajoyib modellar ‒ kon ekskavatorlarining bir necha baravar kichik nusxalari, siklik oqim texnologiyasining konveyer liniyalari (CPT), burgʻulash qurilmalari va kon ichidagi uskunalar, minorali va koʻprikli kranlar, elektr birliklari, bir soʻz bilan aytganda, ajoyib togʻ-kon va transport va elektr jihozlari maketlari oʻrin olgan.

Ushbu modellar Togʻ-kon uskunalarini sozlash zavodining ustalari tomonidan ancha yillar avval tayyorlab berilgan. Ular shu paytgacha mukammal saqlab kelinadi va oʻquv amaliyotida foydalaniladi. Ushbu mashina-mexanizmlar elektr energiyasida toʻgʻri ishlaydi. Masalan, siklik oqim texnologiyali konveyer liniyalari sxemasida siz koʻmir va togʻ jinslari tashishning butun jarayonini kuzatishingiz mumkin.  Toʻgʻri, kon uskunalarining ushbu modellari allaqachon biroz eskirgan, endi darslarni oʻtkazish uchun yangi modellar kerak. Davron Qosimov bu bebaho "dinozavrlar" markaz balansidan chegirib tashlangan boʻlsa-da, ularni koʻz qorachigʻidek qadrlab kelishayotganini taʼkidlaydi. 

Angrenda mahalliy koʻmir sanoati muzeyini tashkil etish gʻoyasi bir necha yil avval paydo boʻlgan edi. Bu gʻoyani hayotga tatbiq etilsa, markaz laboratoriyasida saqlanayotgan togʻ-kon texnikasi maketlari ushbu muzeyning  eng yaxshi eksponatlari boʻlishi mumkin va bu markazning muzeyga eng yaxshi sovgʻasi boʻla oladi.
 

Diana ANDREYEVA